Còn tại Diễn đàn APEC, ngay khi Mỹ - Nhật - Úc đang dạo tiếng nói chung trong tranh chấp biển đảo thì tức khắc Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã lớn tiếng nạt nộ rằng: dù 3 nước có là đồng minh với nhau nhưng không được dùng cái cớ này để can hệ vào tranh chấp của Trung Quốc, nếu không, sẽ chỉ làm tình hình bất lợi cho các bên
Tuy nhiên, câu hỏi lớn đang hiển hiện là: Làm sao Mỹ có thể thực hành nghiêm chỉnh các cam kết với đồng minh chiến lược và đồng minh tương lai, khi vẫn còn đang rối chân với các vấn đề “cơm áo gạo tiền” trong nhà đến mức người đứng đầu chính phủ không thể bỏ ra được vài ngày công du châu Á? Philippines đã phải dấn rằng họ không hề mộng tưởng về tiến trình đạt được COC.
Chúng tôi vẫn hy vọng, nhưng không thể chắc chắn cách này sẽ đạt được tiến bộ nào. Việc một Bộ trưởng Ngoại giao đi thay Tổng thống là một dị biệt lớn, trong đó nhiều chuyện đại sự tại châu Á sẽ bị bỏ ngỏ vô thời hạn.
Điều đó được trình bày qua “thiện chí” đồng ý tham vấn COC với ASEAN nhưng sau đó lại mâm quyết cho rằng cần xây dựng bộ lề luật này “từng bước một” và liên tục đổ lỗi cho các nước trong khu vực mới là “kẻ gây rối”. Minh chứng cụ thể là một loạt các hợp đồng kinh tế, tương trợ phát triển hạ tầng cơ sở giữa Trung Quốc với Indonesia, Malaysia đã được thúc đẩy. Theo Reuters, thời kì gần đây, Bắc Kinh đã có sự thay đổi “tinh tế” và phức tạp về sự hiện diện của mình trên các vùng biển tranh chấp.
Dẫn lời các nhà phân tích, các quan chức cấp cao và các nhà ngoại giao trong khu vực, tờ Reuters đánh giá sẽ không có tiến bộ nào trong vấn đề tranh chấp cương vực ở Biển Đông có thể đạt được trong Hội nghị thượng định Đông Á được bắt đầu vào mai sau (9/10) tại Brunei. Chúng ta sẽ phải chờ xem đã”, Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario cho hay.
Trước thời điểm chính phủ Mỹ đóng cửa, nội các Obama đã bộc lộ sự quan tâm đặc biệt đến Đông Nam Á bằng chiến lược tiếp cận 2 mũi nhọn: Tăng cường sự hiện diện luân phiên quân sự tại Biển Đông, đồng thời lập cầu tiêu phòng vệ kinh tế ưng chuẩn việc xúc tiến hiệp nghị đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).
“Nhìn chung, rất khó để xem Mỹ có thể nói lên những mối quan hoài một cách mạnh mẽ như thế nào nếu không có Tổng thống”, Giáo sư Carl Thayer - một chuyên gia nghiên cứu Biển Đông tại Học viện Quốc phòng Úc - nhận định. Hẳn là, nếu chủ toạ Mao Trạch Đông còn sống sẽ dùng ngay câu thành ngữ chế giễu Mỹ như người khổng lồ rối chân khi nâng tảng đá lớn từ chân trái để đặt sang chân phải của mình.
Động thái này đang “moi ruột” để làm yếu các nấc cam kết TPP của Washington tại Đông Nam Á, tờ RT của Nga bình luận.
“Mỹ cũng muốn lề luật ứng xử được ký kết chóng vánh, nhưng đích thực là tất thảy đều phụ thuộc vào Trung Quốc. Nhưng trên thực tế, chính Bắc Kinh khi tham gia thương lượng lại không cam kết bất cứ điều gì cụ thể.
Và cố nhiên, Bắc Kinh sẽ không bỏ lỡ dịp này. Còn trên tờ Washington Post, đánh giá sự vắng mặt của Obama tại châu Á, ông Kenneth Lieberthal từ Viện Brookings cho đó là một điều rất hiểm nguy khi Hiệp định TPP sẽ bị ảnh hưởng cấp tính trong vài tháng tới.
Còn với sự vắng mặt của Obama tại Hội nghị Đông Á vào ngày tới, các nhà lãnh đạo Trung Quốc càng có đủ lý do để lờ đi tranh chấp lãnh hải và thay vào đó là tung ra các ích thương mại bằng việc ca ngợi nền kinh tế Trung Quốc vẫn có thể duy trì ảnh hưởng lớn lao trong khu vực.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét